گیت (Git) چیست و چرا باید یادش بگیرم؟

تا حالا شده کدی را عوض کنی و بعد بفهمی نسخهٔ قبلی بهتر کار می‌کرده؟ گیت (Git) برای همین ساخته شده است: ابزاری که از پروژه‌ات نسخه‌های مختلف نگه می‌دارد تا هر وقت خواستی برگردی.

گیت دقیقاً چه کاری می‌کند؟#

گیت تاریخچهٔ تغییرهای پروژه را ثبت می‌کند. هر بار که کار مهمی تمام کردی، یک «کامیت» (commit) می‌سازی؛ مثل یک عکس از وضعیت پروژه در آن لحظه. بعداً می‌توانی تاریخچه را ببینی یا به هر نقطه برگردی.

دستورهای پایه#

اول گیت را روی رایانه نصب کن. بعد در پوشهٔ پروژه این دستورها را اجرا کن:

# ساخت مخزن جدید
git init

# دیدن وضعیت فایل‌ها
git status

# آماده کردن تغییرها برای ثبت
git add .

# ثبت تغییرها با یک پیام
git commit -m "ساخت صفحهٔ اصلی"

# دیدن تاریخچه
git log --oneline

پیام کامیت خوب#

پیام کامیت را طوری بنویس که ماه‌ها بعد هم بفهمی چه کار کرده‌ای:

• کوتاه و دقیق بنویس: «اضافه کردن فرم تماس» بهتر از «تغییرات» است.
• هر کامیت فقط یک کار مشخص انجام دهد.
• کامیت را زود و مرتب بزن، نه یک‌بار بعد از چند روز.

شاخه‌ها (Branch)#

شاخه یعنی یک مسیر جدا برای امتحان کردن ایده‌ها. مثلاً می‌خواهی ظاهر سایت را عوض کنی ولی نمی‌خواهی نسخهٔ سالم خراب شود:

git switch -c new-design
# ... تغییرها را انجام بده و کامیت کن ...
git switch main
git merge new-design

اگر ایده خوب از آب درنیامد، شاخه را رها می‌کنی و نسخهٔ اصلی دست‌نخورده می‌ماند.

فرستادن پروژه به گیت‌هاب#

بعد از ساختن یک مخزن در گیت‌هاب، پروژه را این‌طور بفرست:

git remote add origin https://github.com/USERNAME/my-project.git
git push -u origin main

اینجوری از کدهایت پشتیبان داری و پروژه‌هایت را می‌توانی در نمونه‌کارها نشان بدهی.

از کجا ادامه بدهم؟#

اگر تازه شروع برنامه‌نویسی را آغاز کرده‌ای، لازم نیست همهٔ دستورها را حفظ کنی. همین پنج دستور بالا برای ماه‌های اول کافی است.